Doktora Programı

Genel Bakış

Bilgisayar Mühendisliği Doktora programı üç aşamadan oluşmaktadır:

Başvuru

• Boğaziçi Üniversitesi’ndeki lisansüstü programlara (yüksek lisans veya doktora) başvurular elektronik ortamda alınır; başka bir başvuru kanalı bulunmamaktadır. Tüm adayların şu bağlantı üzerinden başvurmaları gerekir: https://adaylar.bogazici.edu.tr/tr-TR/Sayfa/Basvuru/Lisansustu/Tum

• Gerekli belge ve sertifikalar, kontenjanlar ve önemli tarihler gibi başvuru sürecine dair en güncel bilgiler yukarıdaki sayfada düzenli olarak duyurulur. Adayın durumuna göre farklılıklar olabileceğinden, adayların bu bilgileri dikkatle incelemeleri ve kendi durumlarına özgü koşulları belirlemeleri önerilir. Zorunlu sertifikaları (doktora için GRE, TOEFL, ÜDS, YDS gibi) zamanında edinebilmek için önceki başvuru dönemlerini inceleyip planlamanızı erkenden yapmanız önemlidir. Pek çok sınav için kaydın haftalar öncesinden yapılması gerektiğini ve sonuçların bir gecikmeyle açıklandığını unutmayın.

• Eğitim dili tamamen İngilizcedir; adayların İngilizce konuşma ve yazma becerilerinin ileri düzeyde olması beklenir. Program yalnızca istisnai durumlarda adayları İngilizce hazırlık sınıfına kabul edebilir. Bölüm tarafından İngilizce hazırlık sınıfı için değerlendirilmek isteyen adaylar, çevrim içi başvuru sırasında Hazırlık Sınıfı kutusunu işaretlemeli ve DBS (İngilizce Düzey Belirleme Sınavı) sınavına girmelidir.

• Boğaziçi Üniversitesi, ABD’deki sisteme benzer bir not sistemi kullanır: (4, 3.5, 3, …, 1) değerlerine karşılık gelen (AA, BA, BB, …, DD) ve başarısızlık için ‘F’. Özellikle yurt dışındaki bir üniversiteden başvuran adaylar için not ortalamasının dönüştürülmesinde aşağıdaki bağlantılar yardımcı olacaktır:

  • http://www.wes.org/gradeconversionguide/index.asp

  • http://www.foreigncredits.com/resources/grade-conversion/

• Bazı başvurular, aday adına yazılmış referans mektupları gerektirir. Bu mektupların referans veren kişiler tarafından çevrim içi referans sistemine yüklenmesi gerekir. Geçmiş deneyimler, referans verenlerin bu mektupları sıklıkla unuttuğunu veya geciktirdiğini göstermektedir. Mektupların değerlendirme öncesinde yüklendiğinden emin olmak ve referans verenlere hatırlatmak adayın sorumluluğundadır.

• Başvuru sürecini tamamlamadan önce her adayın bir araştırma alanı belirlemesi ve ayrıntılı bir niyet mektubu (Statement of Purpose, SoP) hazırlaması gerekir. Niyet mektubu karar sürecinde belirleyici bir belgedir; adayların, araştırma ilgi alanları örtüşen bir tam zamanlı öğretim üyesiyle iletişime geçmeleri ve bu öğretim üyesinin doktora araştırması boyunca kendilerine danışmanlık yapmayı kabul ettiğine dair onay almaları önemle tavsiye edilir. Bu öğretim üyesi hem akademik danışman hem de tez danışmanı olarak görev yapacaktır. Öğretim üyelerinin güncel listesine ve araştırma ilgi alanlarına buradan ulaşabilirsiniz.

Ön Değerlendirme

• Başvurular ön değerlendirme aşamasında tek tek incelenir. Eksik başvuruların değerlendirmeye alınmayabileceğini ve adayın mülakata çağrılmayabileceğini unutmayın. Üniversitenin çevrim içi başvuru sisteminin, eksik belgeyle de başvurunun tamamlanmasına izin verdiğine dikkat edin.

• Ön değerlendirme Kabul Komisyonu tarafından yapılır. Bu aşama başvuru belgelerinin incelenmesiyle yürütülür. Gerekli görülürse, komisyon üyelerinden biri ön değerlendirmeyi sonuçlandırmadan önce adayla iletişime geçebilir. Yalnızca seçilen adaylar bilimsel mülakata çağrılır.

• Ön değerlendirme sonucu, mülakat tarihinden birkaç gün önce her adaya iletilir.

Bilimsel Mülakat

• Adayların bilimsel mülakatı bölümün öğretim üyeleri tarafından yapılır.

• Mülakata çağrılan her adayın, kendisine ayrılan zaman diliminde bizzat hazır bulunması gerekir. Mülakat genellikle 5-15 dakika sürer ve adayın geçmiş akademik kaydı, araştırma yönelimi, beceri kümesi ve teknik bilgisi üzerine bir görüşmeyi kapsar. Bir aday, örneğin yurt dışında ikamet ettiği için mülakatta fiziksel olarak bulunamayacaksa, gerekli gerekçesiyle birlikte en kısa sürede Kabul Komisyonu’nu yazılı olarak (örneğin e-posta ile) bilgilendirerek yeni bir düzenleme talep etmelidir.

Değerlendirme

• Kabul Komisyonu her başvuruyu; mülakat performansı, öğretim üyelerinin aday hakkındaki değerlendirmeleri, transkript(ler) ve referans mektupları gibi çeşitli ölçütlere göre değerlendirerek nihai karara ulaşır.

• Kabul listesi, Fen Bilimleri Enstitüsü’nün web sitesinden resmî olarak duyurulur.

• Kabul edilen her adayın niyet mektubunda belirttiği öğretim üyesi, doktora eğitimi boyunca Tez Danışmanı ve Akademik Danışmanı olarak atanır.

Kayıt

• Kayıt süreci ve ek olarak istenen belgeler şu adreste duyurulur: https://ogrenciler.bogazici.edu.tr/tr/pages/universiteye-kayit/7900

• Kayıt tarihleri Fen Bilimleri Enstitüsü tarafından resmî olarak duyurulur; ayrıca akademik takvimde ve üniversitenin kayıt sayfalarında yer alır.

  • https://akademiktakvim.boun.edu.tr/

  • http://registration.boun.edu.tr/

• Boğaziçi Üniversitesi’nde şartlı kayıt mümkün değildir; tüm belgelerin Kayıt İşleri’ne teslim edilmesi gerekir:

  • https://adaylar.bogazici.edu.tr/tr-TR/Sayfa/BasvuruBelge/Lisansustu

• Üniversiteye kayıt yaptırıldıktan sonra, öğrenciyi kabul eden öğretim üyesi akademik danışman ve tez danışmanı olarak atanır.

• Öğrencinin her akademik dönemin başında kayıt yaptırması gerekir. Kayıt işlemi OBIKAS kayıt sistemi üzerinden çevrim içi yapılır. Yeni başlıyorsanız bu kılavuzu izleyebilirsiniz.

• Dönem kaydının tamamlanmasında doğru dönem türünün seçilmesi çok önemlidir. Bu seçim NORMAL, REMEDIAL, THESIS gibi seçenekler arasından yapılır.

• Bir akademik yılda üç dönem vardır (Güz, Bahar ve Yaz). Yaz dönemi isteğe bağlıdır: yalnızca ders almak isterseniz, kredi başına daha yüksek bir ücretle kayıt yaptırabilirsiniz.

• Yüksek lisans ve doktora programlarının süreleri sırasıyla iki ve dört akademik yıldır. Bu süreler yüksek lisans için üç, doktora için altı akademik yıla kadar uzatılabilir. Daha fazla uzatma mümkün değildir. Bilimsel hazırlık ve İngilizce hazırlık bu süreye dâhil değildir.

• Belirli durumlarda öğrenci lisansüstü programına bir dönem ara verebilir. Kayıt dondurma, öğrencinin dönem kaydını tamamlamasının ve OBIKAS üzerinden e-dilekçe vermesinin ardından onaylanabilir. Bir öğrenci en fazla iki kez kayıt dondurma dilekçesi verebilir. Ciddi sağlık sorunları (resmî belgeyle birlikte) veya uzun süreli askerlik hizmeti durumunda öğrenci, dondurulan dönemin program süresine sayılmamasını talep edebilir.

• Öğrenci art arda dört dönem kayıt yaptırmazsa, geçerli bir İngilizce sınav sonucu Kayıt İşleri’ne iletilene kadar OBIKAS erişimi kapatılır.

Dersler: Bilimsel Hazırlık

OBIKAS’TA DÖNEM TÜRÜ: REMEDIAL

• Öğrenciden, normal doktora programına başlamadan önce bilimsel hazırlık dersleri alması istenebilir. Güncel bilimsel hazırlık dersleri şunlardır:

  • CmpE220: Ayrık Hesaplama Yapıları (eşdeğeri: Ayrık Matematik)

  • CmpE250: Veri Yapıları

  • CmpE300: Algoritma Analizi

  • CmpE322: İşletim Sistemleri

  • CmpE343: Olasılık ve İstatistik

  • CmpE344: Bilgisayar Organizasyonu (eşdeğeri: Bilgisayar Mimarisi)

• Öğrenci bu derslerden bazılarını daha önce almışsa ancak zorunlu ders listesinde görmeye devam ediyorsa, doğrudan Lisansüstü Eğitim Koordinatörü’ne yazmalıdır.

• Bilimsel hazırlık dersleri açıldıkları her dönemde alınmalıdır; ön koşul şartı uygulanmaz. Bu derslerin çoğunun her akademik yılda yalnızca bir kez açıldığını unutmayın.

• Bilimsel hazırlık derslerinin en fazla iki ardışık akademik dönemde tamamlanması gerekir. Yaz dönemi akademik dönem sayılmaz; ancak akademik dönemlerdeki ders yükünü azaltmak için yaz döneminde ders alınabilir.

  • Öğrenci yaz dönemi sırasında üniversiteye kayıtlı değilse, indirimli ücretle yaz dönemine kayıt yaptırmak için bölüm sekreterliğiyle iletişime geçmelidir. Ders notu CB veya üzeriyse, dersin bilimsel hazırlık listesinden düşülmesi için öğrencinin Lisansüstü Eğitim Koordinatörü’ne başvurması gerekir.

• Öğrencinin bilimsel hazırlık derslerini en az 2.50 not ortalamasıyla geçmesi gerekir. Bir dersten başarısız olmak veya 2.50’nin altında bir ortalama, öğrencinin bölümde eğitimine devam etmesini engeller. Bilimsel hazırlık not ortalaması, tüm bilimsel hazırlık dersleri alındıktan sonra hesaplanır.

• Öğrenciler bilimsel hazırlık derslerini alırken aynı anda normal program derslerine kayıt yaptıramaz.

• Bilimsel hazırlık not ortalamasının normal program not ortalamasına etkisi yoktur.

• SINIRLI KOŞUL: Öğrenci tezsiz yüksek lisans programı mezunuysa, yukarıdaki listeye ek olarak CmpE599 ve CmpE59A derslerini de alması gerekir (Şubat 2013’ten önce derecesini almış tezsiz yüksek lisans mezunları için geçerlidir).

Dersler: Ana Program

OBIKAS’TA DÖNEM TÜRÜ: NORMAL

• Sekiz teknik seçmeli ders + CMPE700 (Doktora Semineri). Teknik derslerden en fazla biri yönlendirilmiş araştırma dersi olabilir.

• Teknik derslerin seçilen araştırma alanıyla uyumlu olması gerekir. Danışman, öğrenciden gerekli gördüğü sayıda kredisiz ders almasını isteyebilir. Kredisiz dersler not ortalamasına girmez; ancak başarısız olunursa tekrar edilmelidir. Danışman onaylarsa, normalde kredili açılan bazı kredisiz 5XX dersleri, izleyen dönemin ders ekleme-bırakma süresi sonuna kadar kredili derse dönüştürülebilir.

• Öğrencilerin derslerden 24 kredi ve 60 AKTS tamamlaması gerekir. Ders yükünün yarısı CmpE5xx ve CmpE6xx derslerinden olmalıdır. Kalan yük; dersin tez çalışmasıyla ilgili olması, danışmanın onay vermesi ve aşağıdaki koşulların sağlanması kaydıyla tüm programlardan doldurulabilir:

  • Boğaziçi Üniversitesi’nin tüm bölümlerinden veya değişim üniversitelerinden 5xx ve 6xx dersleri.

  • Başka bir üniversiteden en fazla iki ders. Bu durumda öğrencilerin onay için doğrudan Fen Bilimleri Enstitüsü’ne başvurmaları gerekir. Boğaziçi Üniversitesi’nde açılan bir dersin başka bir üniversiteden alınmasına izin verilmediğini unutmayın. Notlar P veya F olarak, AKTS kredileri ise olduğu gibi aktarılır.

• Öğrencinin birinci dönem sonunda 9 kredi, ikinci dönem sonunda 18 kredi ve üçüncü dönem sonunda 24 kredinin tamamını (yani tüm ders yükünü) tamamlaması beklenir. Dönem başına en fazla beş ders alınabilir.

• F/CC/CB notu alınan dersler başka bir dersle tekrar edilebilir.

• Derslerin ve seminerin dört dönem içinde, 3.00’ün üzerinde bir not ortalamasıyla tamamlanması gerekir.

• “CMPE699: Doktorada Yönlendirilmiş Araştırma - I”, öğrencinin doktora tezinin alanına yönelik araştırmaya başlayabileceği 4 kredilik bir derstir. Öğrencinin danışmanının ilgili şubesine kayıt yaptırması gerekir. Bu ders genellikle birinci veya ikinci dönemde alınır. Danışman, tez konusunun kapsamına bağlı olarak öğrenciden en fazla dört ek kredisiz yönlendirilmiş araştırma dersi (CmpE69A, 69B, 69C ve 69D) almasını isteyebilir. Danışman, öğrencinin başka bir bölümden yönlendirilmiş araştırma dersi almasını da onaylayabilir. Bu durumda söz konusu dersler kredisiz olarak kaydedilmelidir.

Yeterlik Sınavı

OBIKAS’TA DÖNEM TÜRÜ: QUALIFYING

• Öğrencinin en geç beşinci dönemde Yeterlik Sınavı’na kayıt yaptırması gerekir. Sürecin tamamı Yeterlik Sınavı Komisyonu tarafından yürütülür.

• Yeterlik döneminin başında, adayın araştırma alanına ilişkin bir sınav komitesi (Yeterlik Sınavı Komitesi) oluşturulur. Komite, aşağıdaki gibi beş tam zamanlı öğretim üyesinden¹ oluşur:

  • tez danışmanı

  • bölümden bir tam zamanlı öğretim üyesi

  • Boğaziçi Üniversitesi’nden (bölümden veya başka bir bölümden) bir tam zamanlı öğretim üyesi

  • başka bir üniversiteden iki tam zamanlı öğretim üyesi.

• Komite, adayın Yeterlik Sınavı için çalışması gereken kaynaklara (makaleler, kitaplar vb.) karar verir.

• Yeterlik Sınavı iki bölümden oluşur: Yazılı Sınav ve Sözlü Sınav. Öğrenci ancak Yazılı Sınav’ı geçtiği takdirde Sözlü Sınav’a girmeye hak kazanır:

  • Yazılı Sınav: Sınıf ortamında yapılan yazılı bir sınavdır. Başarı eşiği 55/100’dür. Sorular komite tarafından verilen kaynaklardan gelir.

  • Sözlü Sınav: Sözlü Sınav öncesinde öğrencinin, doktora tezi için odaklandığı araştırma konusunu anlatan resmî bir sunum hazırlaması gerekir. Sözlü Sınav’ın ilk on dakikasında öğrenci bu sunumu komiteye yapar. Ardından komite, hem sunumdan hem de verilen kaynaklardan sorular yöneltir. Komite, öğrencinin performansını değerlendirerek geçti veya kaldı kararını verir.

Önemli Notlar:

• Öğrenci, hem Yazılı hem de Sözlü sınavı başarıyla tamamlarsa Yeterlik Sınavı’nı geçmiş olur.

• Öğrenci Yazılı Sınav’ı geçip Sözlü Sınav’dan kalırsa, Yazılı Sınav’a yeniden girmesi gerekmez.

• Öğrenci Yeterlik Sınavı’ndan bir kez kalırsa danışman değişikliği talep edebilir.

• Öğrenci Yeterlik Sınavı’ndan iki kez kalırsa programdan ayrılması gerekir.

• Komite, Yeterlik Sınavı’ndan sonra öğrenciden en fazla üç ders almasını isteyebilir.

SINIRLI KOŞUL: Programa 2019 Bahar döneminden önce (bu dönem hariç) başlamış öğrencilerin, Yeterlik Sınavı’na girmeden önce Bilimsel Hazırlık Dersleri’nin ağırlıklı ortalamasının 2.50/4.00’ün üzerinde olduğunu göstermeleri gerekir.

Doktora Tezi

OBIKAS’TA DÖNEM TÜRÜ: THESIS

Tez Önerisi

• Yeterlik sınavını izleyen en fazla altı ay içinde, üç tam zamanlı öğretim üyesinden¹ oluşan bir Tez İzleme Komitesi (TİK) kurulur. Tez Danışmanı komitenin doğal üyesidir. Üyelerden birinin başka bir bölümden veya üniversiteden olması gerekir.

• Eş Danışman varsa TİK dört üyeden oluşur. Eş Danışman’ın tez çalışmasının hiçbir aşamasında oy hakkı yoktur.

  • Eş Danışman başka bir bölümden veya üniversitedense, komite üyelerinden birinin de başka bir bölümden veya üniversiteden olması gerekir.

  • Bir şirkette çalışan ve doktora derecesine sahip biri de Eş Danışman olabilir. Tez aynı zamanda şirket tarafından destekleniyorsa bu durum özellikle memnuniyetle karşılanır.

• Öğrencinin, danışmanının CMPE790: Doktora Tezi şubesine kayıt yaptırması gerekir.

• Öğrenci, Tez Danışmanı’nın rehberliğinde bir tez önerisi hazırlar. Önerinin, savunmadan en az 15 gün önce TİK’e iletilmesi gerekir. Öğrenci öneriyi TİK’e sözlü olarak sunar. Öneri tez konusu olarak kabul edilirse öğrenci CmpE790 dersinden TP (Tez Sürüyor) notu alır. Aksi hâlde, gerekli değişiklikleri yapıp yeniden savunması için kendisine üç ay ek süre verilir. Öneri yeniden başarılı bulunmazsa öğrencinin programdan ayrılması gerekir.

Tez Dönemi

• Tez önerisi kabul edildikten sonra öğrenci doktora tezine başlar. Önerinin Enstitü’ye bildirilmesi gerekir.

• TİK, tez ilerlemesini en fazla altı ayda bir değerlendirir. Bu amaçla, değerlendirmeden en az bir ay önce TİK’e yazılı bir ilerleme raporu sunulur.

  • Rapor başarılı bulunursa öğrenci TP notu alır.

  • Öğrenci art arda iki F veya ardışık olmayan üç F notu alırsa programdan ayrılması gerekir.

• TİK, ilerleme raporu sunulup sunulmadığına bakılmaksızın her dönem sonunda Enstitü’ye rapor vermek zorundadır. Raporda tezin durumu ve varsa sunulan ilerleme raporuna ilişkin TİK değerlendirmesi belirtilmelidir.

• Bölüm, doktora öğrencilerine her ilerleme döneminde en az bir makale yayımlamalarını önerir.

Tez Savunması

• Öğrencinin tezini savunmadan önce en az üç ilerleme dönemini tamamlamış olması gerekir.

• Tez kitabının, tez danışmanının rehberliğinde yazılması gerekir. Tez kitabı; çalışmanın etik ve bilimsel doğruluğu ile bütünlüğü açısından danışman tarafından değerlendirilmelidir. Tez kitabının bazı bölümleri yayımlanırsa, yayıncının telif politikalarını kontrol etmek öğrencinin sorumluluğundadır. Tez kitabı hazırlamaya ilişkin tam kılavuza buradan ulaşabilirsiniz.

• Savunmadan önce tez kitabının, beş tam zamanlı öğretim üyesinden¹ oluşan Tez Savunma Jürisi’ne (TSJ) sunulması gerekir:

  • TİK, TSJ’nin bir alt kümesidir.

  • TSJ’de başka bir üniversiteden en az iki tam zamanlı öğretim üyesi bulunmalıdır.

  • TSJ üyelerinin çoğunluğu Boğaziçi Üniversitesi’nin tam zamanlı öğretim üyesi olmalıdır.

• Tez savunmasının, tez kitabı TSJ’ye verildikten sonraki bir ay içinde yapılması gerekir. Savunma, en az on beş gün öncesinden kamuya duyurulmalıdır. Danışmanın ayrıca savunmanın yeri ve zamanı hakkında fbe@bogazici.edu.tr adresine e-posta göndererek Fen Bilimleri Enstitüsü’nü (FBE) bilgilendirmesi gerekir.

• Tez savunması; TSJ’ye, diğer öğretim üyelerine, öğrencilere ve tez çalışmasının alanındaki uzmanlara açık sözlü bir sunumdur. Sunumun ardından TSJ, tez çalışmasını ve doktora adayını değerlendirmek üzere sorular yöneltir.

• Savunmanın ardından TSJ tezi doğrudan kabul edebilir veya adaya, istenen ek çalışmaları tamamlaması için en fazla altı ay süre verebilir. Bu sürenin sonunda tez çalışması yine yeterli bulunmazsa öğrencinin programdan ayrılması gerekir.

Mezuniyet Koşulları

• SCIE, SCI, SSCI veya AHCI tarafından dizinlenen dergilerde kabul edilmiş iki makale.

• Bildiri kitabında tam metin olarak yayımlanmış bir konferans bildirisi.

• Zorunlu bölüm derslerinden birinde asistanlık görevi. Başka bir üniversitede veya bölümde asistanlık yapan öğrenciler bu koşuldan muaftır. İhmal edilen veya bırakılan görevler, mezuniyet için gereken asistanlık süresini iki katına çıkarır.

• Bölüm, üniversite veya kamuya açık bir seminer.

• SINIRLI KOŞULLAR: Aşağıdaki durumları sağlayan öğrenciler için özel koşullar geçerli olabilir:

  • Yeterlik sınavını 2009 Güz döneminde veya öncesinde geçmiş öğrenciler için SCIE, SCI, SSCI veya AHCI tarafından dizinlenen bir dergide kabul edilmiş tek makale yeterlidir.

  • Doktora programına 2017 Bahar döneminde veya öncesinde başlamış öğrencilerden konferans bildirisi istenmez.

  • Doktora programına 2017 Güz döneminde veya öncesinde başlamış öğrenciler için bölüm derslerinden herhangi birinde asistanlık görevi yeterlidir.

• Bu koşulların 1 Eylül 2027 tarihinden sonra değişeceğini dikkate alınız.